Jak wybrać żel energetyczny?

Łatwy do transportu i spożycia podczas wysiłku, żel energetyczny doskonale nadaje się do jazdy na rowerze/MTB o wysokiej intensywności. Niezwykle cenny w kluczowych momentach, dostarcza potrzebną dawkę szybkiej energii. Istnieje szeroki wybór żeli energetycznych, który pozwala każdemu kolarzowi dostosować i zoptymalizować strategię żywieniową – na treningu i podczas wyścigu – zgodnie z jego potrzebami i preferencjami. Skład, tekstura, smak…

Szczegółowo omawiamy ważne kryteria, aby pomóc Ci dobrze wybrać żel energetyczny.

ŻELE ENERGETYCZNE DLA KOLARZA

Podczas wysiłków trwających kilka godzin kolarz musi koniecznie zaplanować odpowiednie odżywianie, aby mieć szansę na utrzymanie dobrego poziomu wydajności przez długi czas. Stosowanie żelu energetycznego jest elementem indywidualnej strategii żywienia sportowego.

Szybkie źródło energii dla kolarza

Właściwe odżywianie na rowerze, głównie węglowodanami, pozwala zachować zapasy glikogenu mięśniowego, który stanowi paliwo kolarza. W przypadku treningów i wyścigów długodystansowych (powyżej 3 godzin) standardowe zapotrzebowanie na węglowodany szacuje się na 60 gramów na godzinę. Kolarz szosowy lub MTB czerpie tę podaż z napojów, żeli i produktów energetycznych.

Same żele nie są w stanie zaspokoić wszystkich potrzeb węglowodanowych. Ponieważ większość z nich jest bardzo skoncentrowana w cukrach prostych, mogą powodować dyskomfort żołądkowy i zaburzać poziom glikemii. W idealnym połączeniu z napojem izotonycznym, żele uzupełniają zapotrzebowanie na węglowodany i stanowią, podobnie jak batoniki energetyczne, element strategii żywieniowej.

Sama zawartość węglowodanów nie jest jedynym kryterium wyboru żelu energetycznego. Należy szczegółowo przeanalizować jego skład, a w szczególności zastosowaną mieszankę węglowodanów, która wskazuje na przeznaczenie żelu (energia szybka lub bardziej stopniowa).

Zalety żeli do jazdy na rowerze

Żel energetyczny dostarcza organizmowi szybko przyswajalną dawkę cukru. W przeciwieństwie do batonika energetycznego, żel nie wymaga wysiłku związanego z żuciem, co stanowi jego główną zaletę podczas wyścigu lub wyjazdu o wysokiej intensywności.

Jego kieszonkowy format i elastyczność to cechy bardzo cenione przy transporcie. Żel energetyczny łatwo mieści się w tylnej kieszonce koszulki kolarskiej. Podczas wyścigu można go dyskretnie schować pod spodniami kolarskimi, tak aby był zawsze pod ręką.

Zastosowanie żeli energetycznych na rowerze

Na rowerze lub MTB istnieją różne sytuacje, w których szczególnie warto sięgnąć po żel energetyczny. Gdy kolarz jest zbyt zajęty – przez charakter terenu, który nie daje wytchnienia, lub przez trudność wysiłku – sięga odruchowo po żel energetyczny.

Myślimy oczywiście o końcówce wyścigu lub ostatnich kilometrach długiego i intensywnego treningu, kiedy organizm jest mocno zmęczony i potrzebuje szybkiego dostarczenia węglowodanów. Myślimy też o szczególnie wyczerpujących wysiłkach (trudna wspinaczka na przełęcz, jazda na czas, cyclocross, cross-country, triathlon). W takich okolicznościach, skupiony i zaangażowany w 100%, sportowiec musi zoptymalizować swoje odżywianie. Spożycie batonika energetycznego, który wymaga czasu na żucie, nie jest najlepszym wyborem.

Spożywany regularnie lub rezerwowany na kluczowe momenty, żel energetyczny umożliwia uzupełnianie rezerw glikogenu.

SKŁAD ŻELI ENERGETYCZNYCH

Klasyczne żele składają się z wody, węglowodanów, sodu i witamin. Ta podstawowa formuła różni się w zależności od rodzaju żelu. W zależności od pożądanego efektu (pobudzenie, wytrzymałość, zapobieganie skurczom) może być wzbogacona o środki pobudzające (kofeina, acerola, guarana, żeń-szeń), magnez, antyoksydanty (cynk, witaminy A, B, C, E) i/lub aminokwasy (BCAA).

Aby ocenić działanie żelu energetycznego, warto przyjrzeć się zastosowanemu mieszankowi węglowodanów. Żele zazwyczaj zawierają węglowodany w różnych postaciach (glukoza, maltodekstryna, fruktoza), aby pomóc organizmowi szybciej je przyswoić. Warto zapamiętać, że najszybciej przyswajalną mieszanką węglowodanów jest kombinacja glukozy z fruktozą. Można też zapamiętać, że kombinacja maltodekstryny z fruktozą zapewnia szybkie przyswajanie, jednocześnie ograniczając słodki smak.

Sód jest kolejnym ważnym składnikiem żeli energetycznych. Podczas wyjazdów rowerowych/MTB w upale warto sięgnąć po żel ze znaczącą zawartością sodu, magnezu i potasu – minerałów, które pomagają kompensować straty wody. Na długich dystansach żel bogaty w elektrolity nie może zastąpić napoju energetycznego ani napoju przeciw skurczom.

Różne rodzaje ŻELI ENERGETYCZNYCH

Nie wszystkie żele mają ten sam skład ani to samo przeznaczenie. Istnieją żele „pobudzające", żele „wytrzymałościowe" oraz żele antyoksydacyjne.

Żel energetyczny rowerowy „pobudzający"

Marki stosują różne określenia dla tego rodzaju pobudzającego żelu energetycznego: „energia natychmiastowa", „intensywny wysiłek", „energy booster" itp. Jest on Twoim najlepszym sprzymierzeńcem w perspektywie ekstremalnego wysiłku lub zbliżając się do linii mety. Dzięki szybko przyswajalnym węglowodanom ten żel energetyczny gwarantuje natychmiastowy efekt.

Te żele energetyczne są często łączone ze środkami pobudzającymi (kawa, acerola, guarana, żeń-szeń...). Te składniki (boostery) redukują uczucie zmęczenia i stymulują koncentrację. Należy jednak uważać, aby nie spożywać zbyt dużych ilości kofeiny.

Żel energetyczny rowerowy „długodystansowy" (Endurance)

Żel energetyczny „długodystansowy", „wytrzymałościowy" lub „ultra wytrzymałościowy" stanowi bardziej stopniowe źródło energii. Jego kombinacja węglowodanów zawiera cukry o niskim indeksie glikemicznym (fruktoza, maltodekstryna), przyswajalne przez dłuższy czas.

Antyoksydacyjny żel energetyczny rowerowy „przeciw zmęczeniu mięśniowemu"

Żel antyoksydacyjny jest przeznaczony do wspierania aktywności mięśniowej przez cały czas wyjazdu. Zawarty w nim magnez wspomaga prawidłowe funkcjonowanie mięśni, natomiast antyoksydanty (witamina E i cynk) chronią komórki przed stresem oksydacyjnym. Wreszcie witamina B6 redukuje zmęczenie.

GAMA, SMAK, TEKSTURA I OPAKOWANIE ŻELI ENERGETYCZNYCH

Aby znaleźć dokładnie ten żel energetyczny, który Ci odpowiada, przeanalizujemy wszystkie istotne kryteria wyboru.

Różne gamy żeli energetycznych: bio, bezglutenowe, wegańskie

Żele energetyczne są dostępne w coraz szerszych gamach, aby dostosować się do diety jak największej liczby użytkowników. W Probikeshop znajdziesz wybór żeli bezglutenowych, gamę bio oraz selekcję żeli wegańskich. Brak laktozy lub innych alergenów pokarmowych, barwników czy konserwantów jest zawsze wskazywany przez marki.

Smaki do wyboru: alternatywa słonych żeli

Marki oferują wiele słodkich smaków, aby zadowolić podniebienia kolarzy. Istnieją jednak rozwiązania dla osób, które źle tolerują nadmiar słodkiego podczas jazdy na rowerze. Aby spróbować czegoś innego lub przełamać słodki smak, możesz przetestować żele energetyczne o neutralnym lub słonym smaku. Niektóre słone żele opierają się na naturalnych recepturach zawierających owoce lub miód ekologiczny, co odróżnia je od większości klasycznych, bardzo słodkich żeli.

Tekstura i wygląd żeli energetycznych

Żele w postaci płynnej, ułatwiające spożycie i trawienie, są zalecane na intensywne wyjazdy. Gęstsze żele lepiej sprawdzają się podczas wyjazdów w umiarkowanym tempie. Aby przełamać monotonię żeli i urozmaicić tekstury w ustach, dostępne są również pasty owocowe, purée lub żelki energetyczne.

Jakie opakowanie wybrać do żelu energetycznego na rower?

Klasycznym opakowaniem żelu energetycznego jest saszetka z łatwo otwieranym końcem. Wiele marek używa również saszetek lub tubek z zamykanym korkiem. Wszystkie formaty mieszczą się w kieszonce standardowej koszulki kolarskiej – formaty wahają się od 20 do 90 g. Warto zaznaczyć, że niektóre żele energetyczne są dostępne w ekologicznych opakowaniach uzupełniających, co jest idealnym rozwiązaniem pozwalającym zmniejszyć ilość opakowań i unikać śmiecenia na trasie.

JAK UŻYWAĆ ŻELU ENERGETYCZNEGO?

Będąc hiperkoncentrowanym w cukry, żel energetyczny należy spożywać z ostrożnością, aby uniknąć ryzyka dyskomfortu żołądkowego na rowerze. Zawsze należy pamiętać o wypiciu wody (nie napoju energetycznego) tuż po przyjęciu żelu, aby rozcieńczyć substancje aktywne i właściwie zbilansować podaż płynów z jednej strony oraz podaż węglowodanów i sodu z drugiej. Ta równowaga odnosi się do zasady napoju izotonicznego.

Złote zasady prawidłowego stosowania żeli energetycznych:

• Zawsze wypij jeden lub dwa łyki czystej wody po spożyciu żelu;
• Nie spożywaj jednocześnie żelu i napoju energetycznego;
• Przetestuj i zatwierdź żel na treningu przed użyciem go na zawodach.

Zaleca się rozpoczęcie spożywania żeli energetycznych w drugiej połowie treningu lub na najtrudniejszych odcinkach trasy. Żel energetyczny jest bowiem silnie nasycony szybkimi węglowodanami. Po rozpoczęciu ich przyjmowania konieczne jest utrzymanie wysokiego poziomu glikemii podczas wysiłku.

Choć zaleca się przyjmowanie żelu co 45 minut, każdy kolarz powinien znaleźć najlepszy schemat dostosowany do swojej wrażliwości i stylu jazdy. Każdy(a) musi sam(a) wybrać najlepszą strategię żywieniową w sporcie, łącząc przyjmowanie żeli ze spożyciem napojów i batoników energetycznych.